مصطفى النوراني الاردبيلي

79

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

را بند مىآورد و خوردن آب شبدر تازه يا خوردن دم كرده شبدر براى رفع خشونت سينه و قطع سرفه‌هاى سخت نافع است . در هندوستان از گلهاى شبدر قرمز به‌عنوان ضد عفونى كننده سينه استفاده مىشود و در موارد برونشيت و سرفه‌هاى شديد ، بسيار مؤثّر است . در چين و ژاپن هم از جوشانده گلهاى قرمز و سر شاخه‌هاى گلدار شبدر قرمز براى نرم كردن سينه و رفع خشونت آن مىآشامند . « 1 » برگ گياه ، طعم تند و ناپسند و اثرى اشتهاآور دارد . در رفع درد مفاصل از آن استفاده مىشود . دانه‌اش مقوّى ، خلطآور و بادشكن است و در درمان دردهاى ماهيچه‌اى و لمباگو مىتواند مؤثر واقع گردد . ريشه گياه اثر مدرّ قوى دارد به‌علاوه خلطآور خوبى است ولى اگر به مقادير زياد مصرف شود ، قىآور مىگردد . از ريشه گياه در رفع زردى ، آب آوردن انساج ، خيز عمومى بدن ، كمى دفع ادرار و رفع التهابهاى داخلى استفاده مىشود . مخلوط آن با زنجبيل خشك آن براى رفع كهير به كار مىرود . در بمبئى از آن جهت رفع استسقاء و در نواحى ديگر از كليه قسمتهاى گياه ، به علت مدرّ بودن سابقا در درمان سوزاك استفاده به‌عمل آمده است . ضمنا در ورم مزمن كليه و بيمارى Bright همراه با خيز عمومى بدن ، مؤثّر واقع مىگردد . مجموعه موارد درمانى مذكور نشان مىدهد كه اعضاى گياه را بايد يك داروى مدرّ خوب جهت درمان استسقاء و آب آوردن انساج بدن دانست . محل رويش آن : فارس : كتل كمارج ، بلوچستان : بشاگرد ، قريشى در 2100 كيلومترى ، مكران : بين نيك‌شهر و اسپكه ( Spakeh ) ، تنگ سرخ و نيك‌شهر . اين گياه واريته‌هايى با گلهاى قرمز و تيره رنگ با اثرات درمانى نسبتا مشابه دارد . « 1 »

--> ( 1 ) - معارف گياهى ، ج 4 ، ص 23 . ( 1 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ، ج 2 ، ص 754 .